
Kurtyny bezpieczeństwa już od dłuższego czasu skutecznie zapewniają bezpieczeństwo w zakładach przemysłowych. Ich zadaniem jest ochrona ludzi i maszyn w miejscach, gdzie występuje realne ryzyko wypadku. Jednak w przeciwieństwie do tradycyjnych, fizycznych barier, kurtyny świetlne pozwalają na swobodny dostęp do stanowiska pracy i nie ograniczają przy tym jego ergonomii, ani tempa produkcji. W poniższym tekście wyjaśnimy dokładnie, czym jest kurtyna świetlna bezpieczeństwa i jak działa, a także jakie są jej rodzaje i zastosowania.
Co to jest kurtyna bezpieczeństwa?
Kurtyna bezpieczeństwa to elektroniczna bariera optyczna zbudowana z nadajnika i odbiornika. Pomiędzy nimi rozciąga się płaszczyzna składająca się z niewidzialnych wiązek światła (najczęściej podczerwonego). W momencie przerwania wiązki światła (np. przez rękę, nogę lub drobny przedmiot), system wysyła sygnał do sterownika, który zatrzymuje pracę maszyny, może uniemożliwić jej ponowne uruchomienie lub wyzwolić sygnał ostrzegawczy.
Jak działa kurtyna bezpieczeństwa?
Zasadę działania kurtyny świetlnej można porównać do niewidzialnego pola ochronnego. Jej zadaniem nie jest jednak fizyczna blokada, jak w przypadku tradycyjnych osłon, lecz inteligentne monitorowanie niebezpiecznego obszaru i błyskawiczne reagowanie na każdy przedmiot, który nie powinien się tam znaleźć. Przy krótkim czasie reakcji, liczonym w milisekundach, kurtyny świetlne bezpieczeństwa minimalizują ryzyko obrażeń oraz uszkodzeń maszyny i sprawiają, że praca w obszarze zagrożenia staje się znacznie bardziej bezpieczna.
Zastosowanie kurtyn bezpieczeństwa
W przeciwieństwie do tradycyjnych barier fizycznych kurtyny świetlne umożliwiają łatwy dostęp do maszyny podczas prac serwisowych lub przezbrojenia. Nie ograniczają przestrzeni roboczej, a ich obecność nie wpływa w żaden sposób na ergonomię stanowiska pracy. Co więcej, dzięki zaawansowanej zdolności wykrywania i możliwości konfiguracji (np. wyboru odpowiedniej rozdzielczości lub długości kurtyny), można je precyzyjnie dostosować do konkretnego zagrożenia i zastosowania. Najczęściej spotyka się je przy:
- transporterach,
- taśmociągach,
- robotach przemysłowych,
- prasach,
- wtryskarkach,
- gilotynach,
- liniach montażowych.
Wszędzie tam, gdzie istnieje zagrożenie dla bezpieczeństwa lub ciągłości procesu produkcji. Odpowiednio dobrana kurtyna nie tylko minimalizuje ryzyko w strefie niebezpiecznej, lecz także pozwala zachować płynność produkcji, co jest bardzo istotne w różnych gałęziach przemysłu stawiających na automatyzację i bezpieczeństwo.
Rodzaje kurtyn bezpieczeństwa
Kurtyny bezpieczeństwa można podzielić według kilku kryteriów:
- Liczba wiązek: kurtyny jednowiązkowe stosowane do ochrony punktowej, na przykład przy wejściach do strefy zagrożenia. Kurtyny wielowiązkowe tworzą płaszczyznę wiązek optycznych i zabezpieczają większe obszary, wykrywając nawet niewielkie obiekty.
- Rozdzielczość: im wyższa rozdzielczość, tym kurtyna świetlna będzie wykrywać mniejsze obiekty. Ze względu na rozdzielność kurtyny świetlne dzieli się na kurtyny zapewniające ochronę palca (rozdzielczość 14 mm), ochronę dłoni (25 mm) oraz ochronę kończyn (45 mm).
- Maksymalny osiągany poziom bezpieczeństwa: kurtyny świetlne bezpieczeństwa typu 2 przeznaczone są do zastosowań o niższym ryzyku, natomiast kurtyny typu 4 – do miejsc, w których niezbędny jest najwyższy poziom ochrony i niezawodności. Kurtyny świetlne typu 4 charakteryzują się zaawansowaną autodiagnostyką i natychmiastową reakcją na błędy.
- Funkcje dodatkowe: w wielu zastosowaniach stosuje się funkcję mutingu, która pozwala na chwilowe wyłączenie ochrony, na przykład podczas transportu palet przez strefę chronioną, bez konieczności zatrzymywania całej linii produkcyjnej.
Na co zwrócić uwagę, wybierając kurtynę bezpieczeństwa?
Skuteczność kurtyny bezpieczeństwa zależy nie tylko od jej parametrów technicznych, ale także od właściwego doboru do konkretnego obszaru niebezpiecznego. Należy uwzględnić m.in.:
- długość kurtyny,
- rozdzielczość wykrywania obiektów,
- wysokość ochronną,
- maksymalną odległość od niebezpiecznych maszyn.
Ważne jest również prawidłowe ustawienie kąta padania wiązek i wyeliminowanie zakłóceń, np. ze strony silnego źródło światła zewnętrznego. Z tego względu dobór kurtyny powinien być poprzedzony odpowiednią oceną ryzyka. Warto jednak pamiętać, że dobrze dobrana kurtyna to nie tylko skuteczna ochrona, ale też komfort obsługi maszyny i mniejsze ryzyko przestojów.
Jeżeli zainteresował Cię ten artykuł, to zapraszamy na naszego bloga, na którym znajdziesz dużo ciekawych artykułów związanych z automatyką przemysłową, np. o tym, jak działa przekaźnik bezpieczeństwa.


